Heb je de federale vreemdelingendossiers al ingezien?

tussen 1913-1943

Over de auteur

Indie van Lieshout

Historicus en jurist

met bron

belgië

Heb je de federale vreemdelingendossiers al ingezien?

De Antwerpse vreemdelingendossiers zullen de meeste Nederlandse en Belgische onderzoekers al wel bekend zijn. De bruinige, of in het geval van FamilySearch zwart-witte, soms uitvoerige dossiers. Hier en daar kan men er zelfs wat mooie foto’s tussen vinden, bijvoorbeeld uit de jaren ’20 of ’30. Maar wat als je voorouders of familieleden wél naar België, maar niet naar Antwerpen vertrokken?

Weet dan dat er ook federale vreemdelingendossiers bewaard zijn gebleven. Deze dossiers werden door de Vreemdelingenpolitie bijgehouden voor alle migranten in heel België, ongeacht of ze naar Antwerpen of een andere stad of ander dorp vertrokken. Naast de lokale vreemdelingendossiers van bijvoorbeeld Antwerpen, Leuven of Brussel zijn er dus ook landelijke dossiers.

Wat vind ik in de federale dossiers?

In de federale dossiers kan je in principe dezelfde stukken tegenkomen als in de Antwerpse dossiers die je vast al bekend zijn. Wat echter een voordeel is, is dat de federale dossiers ook informatie kunnen bevatten uit andere gemeenten. Bijvoorbeeld als de migrant eerst naar Antwerpen is vertrokken en vanuit daar verder trok naar een andere Belgische gemeenten.

‘Vreemdeling: een vriend die ik nog niet heb ontmoet.‘
– Henry O. Dormann, Amerikaans uitgever en bloemlezer (1932-)

Bovendien kunnen in de federale vreemdelingendossiers, net als in de Antwerpse dossiers, ook foto’s gevonden worden. Zoals bij de Antwerpse dossiers ook geldt, zijn foto’s meestal pas vanaf de jaren ’20 en ’30 in de dossiers te vinden. Zelden kom je oudere foto’s tegen. Wél is het zo dat je in het federale dossier weer andere foto’s kan vinden dan in het Antwerpse dossier.

Waar zijn de dossiers te vinden?

De federale vreemdelingendossiers zijn te raadplegen bij het Algemeen Rijksarchief in Brussel. De dossiers tot 1889 zijn slechts fragmentarisch bewaard gebleven, dus het is een kwestie van geluk hebben dat het dossier er nog is. Zoek je een dossier van 1889 of later, dan kan je ervan uitgaan dat deze er waarschijnlijk nog is.

Van de dossiers zijn helaas nog geen scans online beschikbaar. Je kan de dossiers dus in de studiezaal van het Algemeen Rijksarchief in Brussel inzien, of je kan scans van het dossier aanvragen, dat doe je per mail. Scans zijn zeker niet goedkoop, je betaalt al 48 voor alleen het laten opzoeken van het dossier. Daarnaast komen er de (wel relatief lage) kosten voor de scans nog bij.