Volg Yory op Facebook Twitter Pinterest YouTube LinkedIn

Missie | Team Yory | Contact | Nieuwsbrief

Nederlands NL English EN Français FR Deutsch DE Bahasa Indonesia ID

Brief uit 1672 – Een bedroefde tijd van oorlog

Dit is het verhaal achter een brief uit 1672, in een ‘bedroefde tijd van oorlog’.

Brief uit 1672 - Een bedroefde tijd van oorlog
Bron: Scheepvaartmuseum, Slag bij Kijkduin in 1673, Willem v.d. Velde

Op 27 mei 1672 schrijf Lijsbet Goskes een brief naar haar man Karel Goskes. Hij is een barbier is op het schip Prins (Jonge Prins, VOC schip, bouwjaar 1661) die vaart van Hoorn naar “Karsou” (Kòrsou – Curaçao). Een barbier is een andere naam voor kapper. Het was gebruikelijk dat er op ieder VOC schip een barbier meeging.

Lijsbet schrijft dat het goed gaat met hun zoon Jesijes. Hij is “kloek” en gezond. Ze is verwonderd dat ze maar één brief heeft ontvangen van hem. Het schip “de Maijebom” (vermoedelijk VOC schip de Muskaatbom, bouwjaar 1659) is in Engeland gekomen en zou naar Amsterdam gaan, maar is nog niet thuis. Vermoedelijk werd er post verwacht van dit schip.

‘Het is niet te winnen’

Ze vertelt dat het een bedroefde tijd is van oorlog. Er is oorlog met de Engelsen, de Fransen en met de Bisschop van Munster. Het is “niet te winnen”, want de oorlog wordt gevoerd zowel te water als te land. De burgers trekken voorbij te water en land (doelend op vluchtelingen) maar ook de soldaten.

“Als God met ons is, zal het wel gaan, maar als God tegen ons is, baat het niet dat mensen om hulp (bidden)”. Maar Lijsbet blijft vriendelijk bidden uit de grond van haar hart dat haar man thuis komt, omdat er niets anders dan droefheid is. Duizend goede nachten wenst ze hem, ook namens zijn zoon, die begint te praten en te lopen, ze hoopte dat hij hem kon zien. Ook krijgt hij de groeten van zijn vrienden en alle goede bekenden.

Terug in Hoorn

Op de website van de VOC zag ik dat dit schip op 28 juli 1672 terugkeerde in Hoorn1. Karel overleefde de reis, want op Open Archieven zag ik dat zij op 18 juni 1673 hun zoon Rijnarts dopen te Amsterdam. Zo kon ik ook zien dat Lijsbet en Karel in de Lutherse kerk zaten2.

Lees hier de transcriptie van de brief

oft godt bouen al den 27 maeij 1672

E[e]n vrijendelijcke groetenijsse sij geschreuen aen mijn ser wel beminde man karel goskes Jck vl huijsvrou lijsbet goskes Jck laet vl weten dat Jck met onse soon Jesijes karelss noch kloeck en gesont sijn verhopende dor godts genade dat het met vl ock also Js waert het vl anders twaer mijn van harten leet om te horen dat wet godt almachtijch vorts

so ben Ick seer verwondert dat Jck geen mer als een brijef van vl ontfangen en hebbe maer toch het schijp dije maijebom Js Jn engelant genomen en en amsterdam en Js noch nijet tuijs en het Js hijer een bedroefden tijt van orloch want wij hebben hijer een orloch met den engels man en ock met den frans man en met den bijsschop van munster so dat het hijer een slechten bedroefden tijt Js en nijet te wijnnen want het Js te water en te lande

so dat dije burgers hijer vijt trecken Jn dije fortuer plaets en dije soldaten Jnt leger so dat het vor mensen oogen gen durkomst en Js so godt met ons Js so sal het wel gaen maer so godt tegen ons Js so en baet gen mensen hulp maer Jck bijdde vl vrijendelijck bijdt godt vijt het gronts u harten dat hij u met behouden reijs mocht tuijs komen want het en Js hijer anders nijet als droefheijt dat men hort vorts

so wens Jck vl Jn dije bewarijnge des heren dat hij u wijl geleijden met sijnen geest en sijt gegroet met duijsent goeden nacht van mijn vl huijsvrou en ock van vl soon dije roept taet en begijnt te praten en telopen so dat Jck wenste dat vl hem saecht en sijt van alle vrijenden gegroet en ock van wijben en alle goede bekende en godt beuolen dije vl en ons gesont spaertamen
bij mijn lijsbet goskes vl huijsvrou

Lees hier de handgeschreven brief

Doodsbriefjes vinden | Doopinschrijvingen na 1796 | Het 5-Stappenplan | Over de kruiwagenstraf | De Schotse familie Frazer
Geef je voorouders een plek in je leven
De geboorteakte van Thimotheus
Memories van Successie in het NA
Vroeger was verhuizen heel gewoon
‘Brief uit 1672 – Een bedroefde tijd van oorlog’
Referenties
  1. VOC site, overzicht van de reizen van het schip  ↩
  2. Akte van Rijnarts op Open Archieven  ↩
Ontvang de nieuwsbrief

Ontvang de nieuwsbrief


Ieder kwartaal
Download gratis de akte checklist

Download gratis de akte checklist

Wil je ook de nieuwsbrief?


Zo gebruik je de akte checklist
rosita-olivier3.jpeg

Mijn naam is Rosita Olivier, geboren in 1989 te Nieuw-Lekkerland. ZZP’er van RoosGenealogie. Vanaf 2002 houd ik mij al bezig met stamboom onderzoek. Opgegroeid met het internet ben ik zeer ervaren met digitaal onderzoek binnen de genealogie. Naast het onderzoeken van stambomen heb ik ruim 15 jaar gewerkt binnen de zorg.
De combinatie van mijn interesses in stamboom onderzoek, psychologie, geschiedenis, pedagogiek en maatschappelijke ontwikkelingen maken dat ik vanuit andere perspectieven dan enkel ruwe data kijk naar een familie geschiedenis.

Heeft u vragen aan mij over een bepaald artikel, wensen om je eigen achternaam, stamreeks en/of stamboom te laten onderzoeken of een andere vraag, neem dan contact op via onderstaande kanalen.

Zoek je voorouders op Open Archieven

Zoek je voorouders op MyHeritage

NL_FTFCbanners_480320_01.png

Lees ook...